Geitenwollen sokkenWeetjes

Geitenwollensokken

Wie heeft dat ooit uitgevonden?

 

"Geitenwollensokken"
volgens het etymologisch onderzoek van Anders Getint

Net voor kerstmis kreeg ik een vriendelijke dame over de vloer, die in opdracht van haar twintigjarige zoon op zoek ging naar 'geitenwollensokken'. De brave vrouw wist dat onze sokken voor 100% uit wol bestonden, maar begreep niet waarom dit nou schapenwol en geen geitenhaar was! Zoonlief eiste dit jaar 'geitenwollensokken' onder de kerstboom en het zag er naar uit dat zijn moeder bereid was de calvarieberg te bestijgen om hem zijn zin te geven. Ik kreeg het gevoel dat deze pretzak probeerde om z'n moeder in het ootje te nemen, maar ik kreeg het niet over m'n hart haar dit te vertellen. Ik kende het 'houd je moeder voor de gek syndroom' maar al te goed, tenslotte werd ik daar ondertussen 28 jaar in getraind en trapte ik er nog elke keer vierkant in.
Het sluipt je leven binnen, als die schattige snottebollen klein zijn kijken ze naar je op, je bent de mooiste, interessantste, je bent een ware koningin in die grote onschuldige kijkers. Heel stilletjes verandert dat dan, tot je op een bepaald ogenblik merkt dat je van 'queen' naar een soort joker getorpedeerd werd. Het begint acuut, voor je het merkt is het chronisch en een deel van je identiteit. Eerst beginnen ze met hun ogen te rollen elke keer als je wat vertelt, kort daarna wordt deze oogafwijking een vaste meerwaarde, steevast gevolgd door, "ja maar in jouw tijd! (giechelgiechel)" en plotsklaps ben je onomkeerbaar een beetje achterlijk en komt alles wat jij weet rechtstreeks uit de middeleeuwen, ze zijn toch zo lief meneer!
Enfin, ik probeerde het brave mens duidelijk te maken dat 'geitenwollensokken' en de daarmee verwante 'geitenwollensokkendragers' uitdrukkingen waren die volgens mij ergens in de jaren 70 ontstonden en gelinkt werden aan wat wij kenden als 'hippies'... Enkele weken terug werd me de vraag gesteld waar deze uitdrukking nu precies vandaan kwam, dus ging ik op zoek!
Ik had mijn jeugdjaren in de jaren zestig en zeventig doorgebracht, ik had eigenhandig mijn jeansbroeken omgetoverd tot smalle dwangbuizen. We naaiden ze met de hand tot strak tegen onze billen helemaal naar beneden tot onze enkels. De enige manier om er uiteindelijk in te geraken was platliggend op bed, ongeveer een half uur hadden we nodig om die dingen aan te trekken! We toverden er dan nog bloemen van oude gordijnen op met naald en draad, mijn moeder werd er gek van, vooral omdat die dingen toen even gemakkellijk te strijken waren als ijzerdraad, in die tijd waren het ruwe stoffen, werkbroeken rechtsreeks geïmporteerd uit het land van de hamburgers. De dagelijkse 'bikkelpartijen' op school werden er niet makkellijker op, je zat natuurlijk nooit op een bank, je zat alleen op de grond... Ik heb de 'hippietijd' dus heel goed gekend maar kon me toch ook niet voorstellen waar die geiten nu vandaan kwamen en wat die nu precies met die dikke sokken te maken hadden. Alle jongens in die tijd hadden 'lang' haar en de enkelingen die het niet hadden waren zowiezo een beetje 'raar', tegenwoordig wordt dat nerd genoemd denk ik, hoewel mijn taalgebruik heel fel achteruit gegaan is als ik mijn kinderen mag geloven... Ik heb veel langharigen gezien en de geiten die ik gekend heb waren van dat soort met een inhoud van '2 pk', ze ronkten, je kon er de autobaan mee op, en als je veel geduld en geluk had kon je ééns per maand een (defecte) vrachtwagen voorbij steken (volle gaaas!).
Mijn onderzoek startte in de onmiddellijke omgeving, ik vroeg mensen waar ze nu precies moesten aan denken bij dit "woord". Iedereen linkte het automatisch aan de hippietijd. Vreemd genoeg bestaat het woord niet in de Hedendaagse Nederlandse Taal! Letterlijk moest ik het stellen met: "heeft geen uitgebreide woordinformatie. Het woord komt ook niet voor in de woordenlijsten die zijn goedgekeurd door de Taalunie." De Taalunie deed dus moeilijk, maar ik gaf het niet op.
Ik ging dus verder op zoek en moest toch maar weer toegeven dat Nederlanders ongelofelijk praktische buren zijn. Over alles wat je maar kunt bedenken bestaat wel een forum, een praatgroep, een 'iets', een pro, een contra... Zo leerde ik dat het officieel niet-bestaande 'geitenwollensokkendrager' vooral een scheldwoord was op dit moment in de geschiedenis, en dan vooral in politieke kringen, niet verwonderlijk denk ik dan, in een flits zie ik een fragment van de zevende dag... Uitdrukkingen als daar zijn 'groenlinkse hippie geitenwollensokkendragers' tot: 'Ik vind dat we de politie de toestemming moeten geven om geitenwollensokkendragers van tijd tot tijd een stevige flower power op hun kanus te verkopen!' (toch creatief?) vond ik stevige kost voor een onbestaand woord. De Nederlanders hebben zelfs een 'groot scheldwoordenboek' welk ik met deze hier en nu besluit niet verder uit te spitten...
De meest concrete omschrijvingen vond ik dus ook in de archieven van onze noorderburen, kort samengevat komt het hier op neer: geitenwollensokken in Nederland ook 'geitenharensokken' genoemd, worden bestempeld als ‘alternatief, wereldvreemd, halfzacht, personen die getuigen van een idealistische instelling die door menigeen als zweverig of onpraktisch wordt ervaren, naïef, halfzacht, non-conformistisch’. De geitewollensokken-slogan bij uitstek is ‘Love, Peace and Harmony’. Ze dragen volgens de publieke opinie: supersaaie, grijze, geiteharensokken-outfits. Dit is duidelijk niet het publiek van Anders Getint!
Iemand dacht dat van deze zogezegde wereldvreemde alternatievelingen misschien verondersteld werd dat ze ergens geiten fokken, en in ieder geval dat ze kleinschalig denken, en daarom dit soort sokken dragen, met sandalen. (kleinschalig denken is dus gelinkt aan je sokken? oppassen!) Mensen uit de ‘zachte sector’ worden hier meestal bij gerekend, ik stel voor dat als je nog eens een maatschappelijk assistent/social worker tegen het lijf loopt je deze dan eens heel goed van beneden gaat bekijken, naar zijn/haar sokken bedoel ik!
Wat geiten betreft vond ik deze beslist de verstandigste opmerking: Van geiten leer je vloeken zei mijn oma altijd. Als je er aan komt in de auto denken ze altijd dat het veiliger is aan de overkant van de weg, dus moet je remmen! Conclusie? Volgens geiten is het gras altijd groener aan de overkant, ik ben dus toch redelijk veel geiten tegen gekomen in mijn leven bedenk ik nu.
Op de vraag 'waarom worden wollen sokken nu altijd geitenwollensokken genoemd?' was dit volgens mij duidelijk het intelligentste antwoord: 'omdat ze door geiten gedragen worden!'

Tot zover de 'Anders Getinte' reporter. Indien jullie nog Etymologische of andere vragen hebben, laat het ons weten, ik ga voor jullie op onderzoek uit!